JPK – Jednolity plik kontrolny

W związku ze zmianą przepisów Ordynacji podatkowej, na podmioty prowadzące działalność gospodarczą zostały nałożone nowe obowiązki związane z wprowadzaniem nowych metod kontroli skarbowych umożliwiających organom podatkowym weryfikację wszelkich transakcji między podmiotami gospodarczymi.

Narzędziem umożliwiającym taką kontrolę jest wprowadzony jednolity plik kontrolny (JPK) określany jako zbiór danych tworzony z systemu teleinformatycznego podmiotu gospodarczego poprzez bezpośredni eksport danych, które zawierają informacje o operacjach gospodarczych za dany okres sprawozdawczy.

jednolity plik kontrolny eksport danych

Nowe przepisy wprowadziły obowiązek przekazywania danych z ksiąg podatkowych organom podatkowym w ujednoliconej formie elektronicznej (JPK). Dotyczy to jednak jedynie przedsiębiorców, którzy prowadzą księgi podatkowe w formie elektronicznej, a tym samym nie obejmuje tych, którzy prowadzą je ręcznie. Już począwszy od 1 lipca 2016 r. obowiązek przekazywania ewidencji zakupu i sprzedaży VAT w formie JPK został nałożony na dużych przedsiębiorców rozumianych zgodnie z ustawą z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Od 1 stycznia 2017 r. obowiązek ten obejmie największą grupę – średnich przedsiębiorców, a więc takich, którzy w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych zatrudniali średniorocznie mniej niż 250 pracowników oraz osiągnęli roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nieprzekraczający równowartości w złotych 50 milionów euro, lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych 43 milionów euro oraz małych przedsiębiorców, którzy w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych zatrudniali średniorocznie mniej niż 50 pracowników oraz osiągnęli roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nieprzekraczający równowartości w złotych 10 milionów euro, lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych 10 milionów euro.

jednolity plik kontrolny przedsiębiorcy

Tym samym średni i mali przedsiębiorcy będą zobowiązani do przekazywania drogą elektroniczną w formie JPK co miesiąc ewidencji zakupu i sprzedaży VAT bez wezwania organu podatkowego. Obowiązek ten obejmie również mikroprzedsiębiorców – przedsiębiorców, którzy w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych zatrudniali średniorocznie mniej niż 10 pracowników oraz osiągnęli roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych nieprzekraczający równowartości w złotych 2 milionów euro, lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych 2 milionów euro, jednak dopiero od 1 stycznia 2018 r. Obowiązek ten dotyczy zarówno podatników, którzy wybrali miesięczną formę rozliczeń podatku od towarów i usług, jak i kwartalną.

Od 1 lipca 2018 r. podatnicy będą dodatkowo zobowiązani przekazywać w formie JPK jedynie na żądanie organów podatkowych w ramach postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej faktury sprzedaży, wyciągi bankowe, rozliczenia magazynów, a także księgi rachunkowe, co wymaga podjęcia odpowiednich kroków w celu przygotowania się do realizacji powyższych obowiązków.

Za niedopełnienie nowych obowiązków podatnicy, którzy pomimo prawidłowego wezwania organu podatkowego nie przedstawią w wyznaczonym terminie ksiąg podatkowych lub dowodów księgowych mogą zostać ukarani karą porządkową lub mogą ponosić odpowiedzialność karną skarbową do wysokości nawet 3.000.000 zł.